Collegecolumn wethouder Jos van den Boogaart

Publicatiedatum: Dinsdag 21 mei 2019

Proeftuin

In Noordoost-Brabant wordt onder de vlag van Agrifood Capital al enkele jaren samengewerkt aan een proeflocatie voor vernieuwingen in de landbouw. De locatie hiervoor is een perceel grond van 35 hectare nabij de rotonde Middenpeelweg-N264, dat door de vijf omliggende gemeenten (Boekel, Uden, Landerd, Mill en Sint Hubert en Sint Anthonis) samen met de provincie beschikbaar is gemaakt. Op dit moment worden daar 14 verschillende praktijkproeven uitgevoerd door diverse ondernemers uit de regio. Ook buiten deze proeflocatie lopen er projecten, maar allemaal onder de naam AgroProeftuin de Peel. Het doel is om te komen tot volhoudbare voedselproductie voor de toekomst, zoveel mogelijk circulair en zonder overlast voor de omgeving. AgroProeftuin de Peel zou in de toekomst het voorbeeldgebied kunnen worden dat hierin zowel provinciaal als (inter)nationaal onderscheidend is.

Soorten projecten

Ik geef u een aantal voorbeelden van de projecten waar aan wordt gewerkt:

  • Bodemverbetering met compost van organische reststromen. Gemeenten en waterschappen kunnen hun groenafval zoals sloot- en bermmaaisel beschikbaar stellen voor compostering en verwerking in de bodem. Hierdoor verbetert de vochthuishouding en de vruchtbaarheid van de bodem. De uitvoering komt bij bedrijven en wetenschappers gaan de resultaten meten.
  • Onder de noemer “Eiwit van eigen bodem” worden diverse proeven gedaan met mengteelten. Snijmaïs en gerst leveren onvoldoende eiwit voor dieren bij veehouderijen, waardoor moet worden aangevuld met geïmporteerd eiwit (veelal soja) dat in krachtvoer wordt verwerkt. Er worden proeven gedaan met zonnebloemen, klimbonen, voedererwten en soja van eigen bodem. Deze planten hebben een veel hoger eiwitgehalte, maar door de gemengde teelten met maïs of gerst wordt door deze vlinderbloemige planten stikstof uit de lucht vastgelegd in de bodem, waardoor ook het traditionele gewas (bijvoorbeeld maïs) beter groeit met minder kunstmest. Boeren doen de experimenten, in samenwerking met zaadleveranciers, loonbedrijven en onderzoeksinstituten.
  • Sorghum als alternatief voor snijmais. Dit gewas heeft meer en diepere wortels, waardoor een gezondere bodemstructuur ontstaat. Het uitgebreide wortelstelsel zorgt dat de plant minder last heeft van droogte, dus de boer hoeft minder te sproeien. Daardoor zullen ook veel minder meststoffen uitspoelen. Een lokale melkveehouder onderzoekt onder begeleiding van o.a. het Louis Bolk Instituut en Wageningen UR of dit gewas met opbrengst en voederwaarde kan concurreren met maïs.
  • Soja. De gangbare sojaplant gedijt moeilijk in ons klimaat en teelt is daardoor niet rendabel. Onderzocht wordt of een bijzondere manier van bemesten (bladbemesting) verbetering kan brengen. Daarnaast worden meerdere rassen vergeleken en wordt onderzocht of een bio-coating op het zaad tot betere opbrengst leidt. Ook hier samenwerking van een boer, toeleveringsbedrijven en Wageningen UR. Een andere boer oogst lokaal geteelde soja net als snijmaïs om zo een eiwitrijker kuilvoer te verkrijgen. Minder krachtvoer is het doel.
  • Twee bedrijven ontwikkelen een dier- en milieuvriendelijk stalconcept voor vleesvarkens; energieneutraal, met een gezond binnenklimaat voor de dieren en zonder emissie voor de omgeving. Een varkenshouder uit de regio is geïnteresseerd om dit concept in de praktijk te brengen.

Natuurdoelen

Naast dit type projecten wordt er ook gewerkt aan natuurdoelen, veelal in de omgeving van AgroProeftuin de Peel, maar ook op de proeflocatie wordt op dat gebied geëxperimenteerd. Bijvoorbeeld met varianten van vruchtwisseling, een vogelakker, natuurranden, kruidenrijke graslanden. Ook hierbij is ook monitoring van de resultaten essentieel. Meten is weten! Zo komt mijn oude werk bij Wageningen UR ook weer eens te pas.